ALTIN YUMURTA

Yarışma Senaryoları

Orta Yaş (40 – 64)

Ersin üniversite eğitimini tamamlandıktan sonra ABD ve İngiltere’deki iki farklı üniversiteden mekatronik yüksek lisansı için kısmi burs almayı başarıyor. ABD’deki üniversite eğitim masraflarının %90’ını karşılarken İngiltere’deki üniversite %75 burs ve öğrenci asistanlığı pozisyonu teklif ediyor.

Ersin uzun süre düşündükten sonra önceki iş tecrübesinin de etkisiyle İngiltere’deki üniversiteye gitmeye karar veriyor. Ancak evdeki plan çarşıya uymuyor. Derslerin zorluğu ve öğrenci asistanlığının yoğunluğu nedeniyle önceki işine yeterli vakit ayıramayan Ersin’in geliri önemli ölçüde düşüyor. Ailesi yaşam masraflarını karşılamayı başarabilse de Ersin öğrenci asistanlığından elde ettiği gelirle ancak harcamalarını önemli ölçüde kısarak iki yıl sonunda okuldan yüksek bir ortalamayla mezun olmayı başarıyor. Bu dönemde yatırım fonlarından elde ettiği getirileri de geçimini sağlamak üzere bir miktar kullanıyor. Anaparasını eksiltmemeye özen gösterirken fonlardan elde ettiği getirinin sınırlı olması Ersin’i hayal kırıklığına uğratıyor. Ancak bu süreçte eğitimde öğrendiği kısa vadede yüksek performans elde etmeyi beklemenin yanlış olduğu bilgisini kendisine hatırlatıyor. Ersin ne olursa olsun fonlardan oluşan portföyünü bozmamayı ve fonlara yatırım yapmayı sürdürmeye karar veriyor. Kırk yaşına kadar önce düşük sonra yüksek tutarları fonlara yönlendirmesiyle Ersin orta yaşta kayda değer bir portföy büyüklüğüne ulaşmayı başarıyor.

Ersin yüksek lisansının son döneminde gelecekteki eşi Billie ile tanışıyor. Ersin mezuniyetinin ardından bir yıl daha İngiltere’de kalıyor ve bu süreçte üniversitedeki işini sürdürmeye devam ediyor. Bu süreçte Billie ile evlilik kararı alıyorlar. Mekatronik üzerine iş arayışı olumsuz sonuçlanınca evlilik sürecinde paraya ihtiyacı olacağı düşüncesiyle Ersin önceki firmasının Türkiye’de ofis açma ve buranın yöneticisi olma teklifini kabul ederek Billie ile Türkiye’ye dönüyor. Ersin 24 yaşından 40 yaşına kadar aynı firmada yönetici olarak çalışıyor. Firma bu geçen sürede önemli ölçüde büyüyerek toplam 45 ülkede 800 kişiyle hizmet veren büyük bir kurum haline geliyor.

Billie ise Türkiye’ye gelişinin ardından ilk yıl İngilizce özel dersleri verdikten sonra kendi mesleğini yapmak üzere Hollanda menşei çok uluslu bir mühendislik firmasında çalışmaya başlıyor. Billie on yıllık bir sürenin sonunda yöneticiliğe terfi edeceği sırada bebek beklediğini öğrenerek doğum iznine ayrılıyor. Billie ve Ersin sonraki iki yıl boyunca üst üste bir kız ve bir oğlan çocuğu sahibi oluyor. Billie ilerleyen yıllarda aynı firma için yarı zamanlı olarak çalışmayı sürdürüyor.

Ersin işindeki başarılarına rağmen halen mekatronik alanında kendi şirketini kurma hedefini aklında tutuyor ancak çocuklarla ilgili ilerleyen yıllarda artacak ödemeler gözünü korkutuyor. Billie, Ersin’in kendi işini kurma fikrine riskli olduğu gerekçesiyle sıcak bakmıyor.

Üst düzey yönetici olması nedeniyle şirket faaliyetlerindeki artışa paralel olarak yıllar içinde Ersin’in geliri önemli ölçüde artıyor. Ersin Pound, Billie ise Türk lirası cinsinden para kazanıyor. Ancak kariyerlerinin gelişimine paralel olarak hayat standartları ve ödemeleri önemli ölçüde yükseliyor. Ersin ve Billie, Ersin 35 yaşındayken on yıl vadeli krediyle cazip bir muhitte ilk kez ev sahibi oluyor.

Ersin ve Billie düzenli olarak spor yapıyor ve beslenmelerine azami dikkat ediyor. Alkol ve sigara alışkanlıkları bulunmuyor. Düzenli bir hayat tarzı sürdürmeye özen gösteriyorlar.

Ersin kırk yaşına girdiğinde Ceylan’ı arıyor. Ceylan finansal danışmanlık mesleğini sürdürüyor. Ceylan, Ersin’in geçmiş yıllara ilişkin tecrübelerini dinledikten sonra yatırım yönergesini güncellemek gerektiğini ifade ediyor.

Ceylan aşağıdaki gözlemlerle Ersin’in durumunu özetliyor.
  • Ersin orta yaşlı ve sağlıklı. Spor yaparak ve beslenmesine dikkat ederek sağlığını koruyor. Beklenen yaşam süresi uzun Yüksek risk alma becerisi Yüksek risk alma kapasitesi Yüksek getiri beklentisi
  • Ersin’in dolgun bir geliri var ancak yüklü harcamaları da bulunuyor. Billie yarı zamanlı çalıştığı için geliri eskisine göre sınırlı. Hayat standartlarını düşürmeksizin çiftin harcamalarını azaltmanın bir yolu yok Orta düzey risk alma becerisi Orta düzey risk alma kapasitesi Orta düzey getiri beklentisi
  • Ersin’in yatırım fonlarından oluşan kayda değer bir portföyü var Yüksek risk alma becerisi Yüksek risk alma kapasitesi Yüksek getiri beklentisi
  • Ersin’in iki tane küçük çocuğu var. Çocuklar uzun yıllar boyunca eğitim alacak Düşük risk alma becerisi Düşük risk alma kapasitesi Düşük getiri beklentisi
  • Ersin’in aldığı ev nedeniyle kredi borcu var Orta düzey risk alma becerisi Orta düzey risk alma kapasitesi Orta düzey getiri beklentisi
  • Ersin kendi işini kurmak istiyor ancak Billie buna sıcak bakmıyor Düşük risk alma istekliliği Düşük risk alma kapasitesi Düşük getiri beklentisi
  • Ersin’in on beş yılı aşkın bir yatırım tecrübesi var. Yatırım araçlarını tanıyor ve faal olarak kullanıyor Yüksek risk alma istekliliği Yüksek risk alma kapasitesi Yüksek getiri beklentisi
Ceylan görüşmelerinin sonunda Ersin’in eskisine göre daha fazla finansal yükümlülüğü olduğuna dikkat çekiyor. Ancak Ersin’in sahip olduğu varlıklar ve dolgun geliriyle geçmiş yatırım tecrübelerinin de olumlu katkısıyla halen serbestçe yatırım yapabileceğini ifade ediyor. Bu yeni bilgiler ışığında Ersin Tablo 1 ve 2’yi tekrar incelemeye koyularak en uygun varlık dağılımına karar vermeye çalışıyor.

Tablo 1: Risk Profil Tablosu

Dönem

Gençlik

Orta Yaş

Yaşlılık

Yaş Aralığı

18-40

41-64

65 - ∞

Varlık Dağılımı

Yüksek Volatiliteli Fonlar

Orta ve Düşük Volatiliteli Fonlar

Yüksek Volatiliteli Fonlar

Orta ve Düşük Volatiliteli Fonlar

Yüksek Volatiliteli Fonlar

Orta ve Düşük Volatiliteli Fonlar

Min. %50

Max. %50

Max. %60

Min. %40

Max. %10

Min. %90

Tablo 2: Yatırım Fonu Türleri

Yüksek Volatiliteli

Hisse Senedi Şemsiye Fonu

Kıymetli Madenler Şemsiye Fonu

Katılım Şemsiye Fonu Türü’nde Fon Unvan Tipi “Altın” ve “Gümüş” ve “Kıymetli Madenler” olanlar

Orta ve Düşük Volatiliteli

Fon Sepeti Şemsiye Fonu

Değişken Şemsiye Fonu

Karma Şemsiye Fonu

Katılım Şemsiye Fonu (Fon Unvan Tipi “Altın” “Gümüş” ve “Kıymetli Madenler” olanlar hariç)

Borçlanma Araçları Şemsiye Fonu

Para Piyasası Şemsiye Fonu

Kapsam Dışı

Serbest Şemsiye Fonlar